Gospodarstwo Agroturystyczne w Górach Sowich

"Zielony Jar"

58-321 Michałkowa
ul. Młyńska 15
telefon: 74 8453343
mail: zk56@wp.pl
ko. 66 79 76 745



Numer konta mBank:
45 1140 2004 0000 3202 3630 6005

 

Sprawdź jak do nas dojechać ze Świdnicy

Sprawdź jak do nas dojechać z Wrocławia

 

Góry Sowie - główna

 

 

Projekt OlbrzymW 1943 r. powstała w Walimiu robocza filia obozu koncentracyjnego Gross-Rosen. Więźniów zakwaterowano w zabudowaniach fabrycznych, a do pracy pędzono w lasy góry Włodarz (811 m n.p.m.). W tym masywie rozpoczęto, w co najmniej 7 miejscach jednocześnie, roboty nad drążeniem podziemnych sztolni, korytarzy i hal. Projekt otoczony był najściślejszą tajemnicą i tak priorytetowy, że przekazywano do jego realizacji 1/10 rocznej produkcji betonu całej Rzeszy.

projekt olbrzymW 1943 r. powstała w Walimiu robocza filia obozu koncentracyjnego Gross-Rosen. Więźniów zakwaterowano w zabudowaniach fabrycznych, a do pracy pędzono w lasy góry Włodarz (811 m n.p.m.) W tym masywie rozpoczęto, w co najmniej 7 miejscach jednocześnie, roboty nad drążeniem podziemnych sztolni, korytarzy i hal. Projekt otoczony był najściślejszą tajemnicą i tak priorytetowy, że przekazywano do jego realizacji 1/10 rocznej produkcji betonu całej Rzeszy.

Oprócz 5 kompleksów we wnętrzu Włodarza w skład projektu wchodził oddalony nieco kompleks Sokolec i zespół pod zamkiem Książ.

Zbocza masywu pocięły tory kolejek wąskotorowych; zbudowano specjalne drogi, osiedla, kanalizację, wodociągi i linie telefoniczne. Na potrzeby robót ustawiono wokół Włodarza kilkanaście podobozów Al. Rise, przez które przewinęło się od 15 do 50 tys. więźniów Gross-Rosen. Z tej liczby co najmniej 4900 zostało na zawsze na zbiorowych cmentarzach w Walimiu i Kolcach, kilkanaście tysięcy doczekało wyzwolenia 10 maja 1945 r.

projekt olbrzymKosztorys przedsięwzięcia opiewał na 257 tys. m3 zbrojonego betonu, wykonanie 213 tys. m3 podziemi, 56 kmprojekt olbrzym dróg, 6 mostów i 100 km rurociągów. Dzień w dzień przy budowie pracowało 28 tys. ludzi (dzienna racja żywieniowa wynosiła 800 kcal). Budowa pochłonęła 150 mln RM. Roboty przerwano w maju 1945 r.; w jakim stopniu były wówczas zaawansowane - nie wiemy. Wiele sztolni zostało wysadzonych, inne sprytnie zamaskowano. Dziś znamy więc tylko ich część, ot "jedyne" 9 km podziemnych korytarzy o pow. 25 tys.m2 i objętości 100 tys.m3 oraz 30 sztolni wejściowych, z czego czternastu nigdy nie penetrowano z powodu zawałów.

Wszyscy niemieccy specjaliści pracujący przy budowie zostali zaprzysiężeni przez SS do zachowania tajemnicy, a podczas deportacji 1946 r. wywieziono ich z Polski w pierwszej kolejności i odtąd nie uzyskano żadnych informacji ze strony niemieckiej. Ocalali robotnicy obozowi nie wiedzieli co budują.

Pasjonaci i historycy gubią się w domysłach na temat przeznaczenia projektu Olbrzym. Popularna teoria głosi, że miała to być kwatera główna władz Rzeszy: kompleks koło szczytu Soboń dla Hitlera, w Walimiu-Rzeczce dla dowództwa Wehrmachtu, w Jugowicach dla Goebbelsa, w Gontowej, Osówce i Włodarzu dla Luftwaffe, SS i Kancelarii Rzeszy. Inni chcieliby tu widzieć ośrodek badań i produkcji broni atomowej (w Kowarach wydobywano uran, a w Miłoszowie wytwarzano ciężką wodę HDO) lub tajemniczej Wunderwaffe.

projekt olbrzymNiemcy poddali Sudety już po kapitulacji Berlina. Jest niemal pewne, że spokojnie zawalając korytarze, wykorzystali je jako schowki, gdyż nikt wówczas nie dopuszczał możliwości utraty Dolnego Śląska przez Niemcy.
projekt olbrzym

Zwiedzającym udostępniono trzy kompleksy do zwiedzania:

Kompleks Rzeczka leży przy szosie wylotowej z Walimia do Rzeczki, czynny codziennie w godzinach 9.00-17.00. Bilet w cenie 6 zł. Temperatura w środku +6°C.

Kompleks Osówka - parking w Sierpnicy. Czynne latem 10.00-17.00, zimą do 16.00. Bilety 6 zł. Posiada szyb o głębokości 45m, oraz budowle naziemne Kasyno i Siłownie połączone podziemnymi przejściami.

projekt olbrzymKompleks Włodarz - największy z kompleksów udostępniony do zwiedzania od czerwca 2004 r. Dojazd od strony Jugowic na Jawornik. Cena biletu 4.50zł lub cała trasa z pływaniem łódką 15zł. Przy Włodarzu można pojeździć czołgiem i innym wozami bojowymi.

 

 

 

 

 
Kryptonim Olbrzym
 
 
Sztolnie w Górach Sowich